د امریکا «ان‌پي‌آر» سرچینې راپور ورکړی: له ۱۰۰۰ ډېر افغانان، چې په ۲۰۲۱ز.کال کې د اسلامي امارت له بېرته واک ته رسېدا وروسته د امریکا په یوه پوځي مرکز کې د مېشتېدا لپاره قطر ته لېږدول شوي؛ اوس هم په نامعلوم برخلیک کې دي او امریکا ته د هغوی د لېږد لپاره روښانه لاره نه‌شته.

دغه پناه‌غوښتونکي د افغانستان د جګړې په وروستیو ورځو کې له هېواده وایستل شول او وروسته د قطر په «السّیلیه» کمپ کې ځای پر ځای شول.

د امریکا بهرنیو چارو وزارت«ان‌پي‌آر» ته ویلي، چې د دغو افغانانو د مېشتېدا د ځای په اړه خبرې اوس هم روانې دي.

د امریکا بهرنیو چارو وزارت په یوه برښنالیک کې« ان‌پي‌آر» ته ویلي:« درېیم هېواد ته د دغو کسانو لېږدول کېدی شي مناسبه حل‌لاره وي، چې امنیت یې خوندي کړي او هغوی ته له افغانستان څخه بهر د نوي ژوند د پیل فرصت ورکړي. په داسې حال کې، چې د امریکایانو امنیت هم خوندي پاتې شي.»

د خلیج په سیمه کې د جګړې له دوام سره په دغه کمپ کې وضعیت نور هم ستونزمن شوی دی.

د امریکا د سمندري ځواکونو پخواني سرتېري شان جمشیدي« ان‌پي‌آر» ته ویلي، چې د نښتو پر مهال توغندي توغول شوي او د هغوی ټوټې د کمپ په شاوخوا کې لوېدلې دي.

یو شمېر پخوانیو امریکايي سرتېرو او د امریکا قانون‌جوړوونکو هم له واشنګټن غوښتي؛ له هغو افغانانو ملاتړ وکړي، چې له امریکايي ځواکونو سره یې همکاري کړې ده.

د امریکا د کانګرس جمهوري‌پال غړي او متقاعد جنرال دان بیکن ویلي: امریکا له هغو کسانو سره، چې د دغه هېواد د ځواکونو ترڅنګ یې دنده ترسره کړې؛ «اخلاقي مسوولیت» لري او باید پخپلو ژمنو عمل وکړي.

داسې راپورونه هم خپاره شوي، چې ښایي له دغو افغانانو څخه ځینې د کانګو ډیموکراټیک جمهوریت ته ولېږدول شي.

اسلامي امارت ویلي؛ افغانستان د ټولو افغانانو ګډ کور دی او ټینګار کوي، چې هېوادوال مو کولی شي ډاډه بېرته هېواد ته راستانه شي.

د پاکستان د شخړو او امنیتي مطالعاتو د اندتون(انسټیټیوټ ) رییس عبدالله خان د افغانستان په اړه د اسلام‌آباد پر تګلارې د ملي خبرو غوښتنه کړې؛ ځکه، چې پر وینا یې د پاکستان اوسنۍ تګلاره نه یوازې اسلامي امارت نه کمزوری کوي، بلکې د افغانستان خلک له پاکستان څخه نور هم لرې کوي.

عبد‌الله خان ویلي، هغو کسانو، چې دغه تګلاره یې جوړه کړې؛ ښایي ډېره وړتیا ولري، خو موخه او لوری یې عامو خلکو ته روښانه نه‌دی.

نوموړي پوښتنه کړې:« که د پاکستان ستونزه له طالبانو(اسلامي امارت) سره وي؛ نو ولې داسې اقدامات کېږي، چې ښایي د افغانستان ټول خلک د پاکستان پر وړاندې ودروي؟!»

نوموړي د اسلامي امارت پر ضد له وسله‌والو ډلو څخه د پاکستان له ملاتړ مخالفت کړی او څرګندوي، چې د ډېرو افغانانو له شړلو وروسته به د افغان ډلو باور بېرته ترلاسه کول او له هغوی سره د پاکستان همکاري ستونزمنه وي.

نوموړي د اسلامي امارت پر وړاندې د پاکستان تګلاره د هند پر وړاندې د دښمنۍ پر کچه خطرناکه بللې او خبرداری یې ورکړی، چې دغه چلند ښایي په افغانستان کې د هند د نفوذ د بیا زیاتېدا زمینه برابره کړي.

د عبد‌الله خان د څرګندونو له مخې، د ۲۰۲۳ز.کال په اوکټوبر کې د افغانستان په اړه د پاکستان د سخت‌دریځې تګلارې له غوره کېدا وروسته په پاکستان کې ترهګریز فعالیتونه زیات شوي دي.

هغه همدارنګه ویلي، چې د سرحدي دروازو تړل کېدا د دواړو هېوادونو سوداګرۍ ته زیان رسولی دی.

خان د افغانستان په اړه د پاکستان پر تګلاره د بېړنیو ملي بحثونو غوښتنه کړې، چې پاکستان وکولی شي د خپل امنیت د خوندي کولو او د خپلو ملي ګټو د ساتلو لپاره مناسبه لار ومومي.

نوموړي ټینګار کړی، چې د افغانستان په اړه تګلاره باید د یوه کس یا یوې محدودې ډلې له‌خوا ونه ټاکل شي، بلکې باید د پاکستان د ملي ګټو او امنیت پر بنسټ جوړه شي.

د سویس فدرالي اداري محکمې پرېکړه کړې، چې ځینې افغان پناه‌غوښتونکي د مناسبو فردي شرایطو پر لرلو افغانستان ته بېرته ستنېدلی شي. دا پرېکړه له هغې وروسته وشوه، چې محکمې د یوه افغان د ایستلو پر وړاندې د استیناف غوښتنه رد کړه.

د سویس« اس‌دبلیو‌آی» رسنۍ د چارشنبې پر ورځ راپور ورکړی، چې محکمې د پرېکړې له صادرولو مخکې په افغانستان کې امنیتي او بشري وضعیت بیا ارزولی دی. محکمه دې پایلې ته رسېدلې، چې په ځینو مواردو کې د مناسبو فردي شرایطو لرونکو کسانو ایستل افغانستان ته قانوني کېدی شي.

دا قضیه د یوه ځوان افغان وه، چې کاري سابقه لري او ویل شوي، چې په کابل کې د خپلې کورنۍ له ملاتړ څخه برخمن دی. د سویس د کډوالۍ ادارې د ۲۰۲۵ز.کال په وروستیو کې د هغه د پناه غوښتنه رد کړې وه او له نوموړي یې غوښتي وه، چې دغه هېواد پرېږدي.

د محکمې د څرګندونو له مخې، افغانستان ته د پناه‌غوښتونکو بېرته ستنول باید اوس هم محدود وي؛ خو په ځینو ځانګړو برخو کې او د هر یوه د فردي شرایطو له په پام کې نیولو سره د هغوی بېرته ستنول شوني دي.